* ( فَرِيقاً حَقَّ عَلَيْهِمُ الضَّلالَةُ ) * اعراف : 30 . * ( وَالله يَهْدِي مَنْ يَشاءُ إِلى صِراطٍ مُسْتَقِيمٍ ) * بقره : 213 . از خاصّ بودن آنها ميفهميم كه منظور هدايت خاص و هدايت تشريعى است . در آيه * ( وَهَدَيْناه النَّجْدَيْنِ ) * بلد : 10 . * ( إِنَّا هَدَيْناه السَّبِيلَ إِمَّا شاكِراً وَإِمَّا كَفُوراً ) * انسان : 3 . شايد هر دو هدايت منظور باشد . تعديه هدايت در صحاح گويد تعديه آن بد و مفعول مثل « هديته الطَّريق » لغت اهل حجاز است ولى ديگران با « الى » تعديه ميكنند مثل « هديته الى الطَّريق » در مصباح و اقرب الموارد نيز اوّلى را لغت اهل حجاز دانسته و گويند : در لغت ديگران با « الى » و لام باشد مثل « هداه للطَّريق و الى الطَّريق » در قاموس هر سه را نقل و بلغت حجاز اشاره نكرده است همچنين طبرسى ذيل آيه * ( يَهْدِي بِه كَثِيراً ) * بقره : 26 . راغب گويد : هدايت در مواضعى با « الى » متعدى شده است . نگارنده گويد : نمونه مواضع سه گانه بقرار ذيل است : * ( اهْدِنَا الصِّراطَ الْمُسْتَقِيمَ ) * فاتحه : 6 * ( إِنَّ هذَا الْقُرْآنَ يَهْدِي لِلَّتِي هِيَ أَقْوَمُ ) * اسراء : 9 . * ( وَإِنَّكَ لَتَهْدِي إِلى صِراطٍ مُسْتَقِيمٍ ) * شورى : 52 . در كشاف ذيل * ( اهْدِنَا الصِّراطَ الْمُسْتَقِيمَ ) * گويد : هدى در اصل با لام و الى متعدى مىشود . طبرسى در جوامع الجامع آن را پذيرفته است . على هذا : قول بعضى كه گفته‌اند اگر هدايت بنفسه متعدى باشد بمعنى ايصال بمطلوب است و جز به خدا نسبت داده نميشود مثل * ( وَالَّذِينَ جاهَدُوا فِينا لَنَهْدِيَنَّهُمْ سُبُلَنا ) * عنكبوت : 69 . و اگر به حرف باشد بمعنى ارائة الطريق است و آن گاهى به قرآن نسبت داده مثل * ( إِنَّ هذَا الْقُرْآنَ يَهْدِي لِلَّتِي هِيَ أَقْوَمُ ) * اسراء : 9 . و گاهى به پيغمبر * ( وَإِنَّكَ لَتَهْدِي إِلى صِراطٍ مُسْتَقِيمٍ ) * شورى : 52 . چنان كه سيد شريف جرجانى در حاشيه كشاف از بعضى نقل كرده ، مبناى صحيحى ندارد . به اين قول استدلال كرده و گفته‌اند : در باره رسول خدا صلَّى اللَّه عليه و آله آمده * ( إِنَّكَ لا تَهْدِي مَنْ أَحْبَبْتَ وَلكِنَّ الله يَهْدِي مَنْ ) *